Hoe gas helpt verduurzamen

22-03-2017
Hoe gas helpt verduurzamen

GasTerra werkt aan zelfvoorzienend Ameland met hybride warmtepomp

AMELAND (Energeia) - De gemeente Ameland en gashandelsonderneming GasTerra geven met het plaatsen van 32 warmtepompen in huurwoningen een voorschot op het aanstaande derde convenant Duurzaam Ameland. Ook technologiebedrijf Philips Lightning, dat deze dinsdag bekendmaakte alle straatverlichting op Ameland te zullen vervangen door ledverlichting, neemt deel aan het convenant.

Ameland functioneert als een "open lab" voor de convenantpartners Ameland, Nederlandse Aardoliemaatschappij, GasTerra, Philips, energiebedrijf Eneco, kennisorganisatie TNO en netwerkbedrijf Alliander. Binnenkort wordt het derde convenant Duurzaam Ameland ondertekend. Eerder bouwden Eneco, de gemeente en de Ameland Energie Coöperatie (AEC) er het -op dat moment- grootste zonnepark van Nederland, deden Gasterra en Eneco een proef met het bijmengen van waterstof in het gasnet en plaatste Eneco micro-WKK's en gaswarmtepompen op het eiland.

Het Waddeneiland wil op het gebied van energie zelfvoorzienend worden, aldus gemeentewoordvoerder Jacqueline van Druten. GasTerra-woordvoerder Anton Buijs zegt dat de convenantpartners "Ameland twintig jaar vooruit [willen] laten lopen op de energietransitie".

De volgende stap in dat traject is het plaatsen van een hybride warmtepomp, eerst bij huurwoningen en komende zomer bij koopwoningen. Om een hybride systeem te creëren wordt naast de bestaande gasketel een kleine warmtepomp geplaatst, die zo'n tweederde van het aardgasverbruik vervangt. Alleen wanneer de elektrische warmtepomp niet aan de warmtevraag kan voldoen, springt de gasketel nog bij, legt GasTerra's energietransitie-expert Hans Overdiep uit. "De combinatie van ketel en warmtepomp is relatief eenvoudig."

In eerste instantie wordt bij 32 huurwoningen van het Gemeentelijk Woningbedrijf Ameland een warmtepomp geplaatst. De plaatsing maakt onderdeel uit van de renovatie van de huurwoningen van een label F naar een label B voor de woningen, die daarvoor worden voorzien van extra isolatie. De bedoeling is dat deze zomer ook Amelandse woningeigenaren dergelijke warmtepompen gaan plaatsen. Het doel is volgens energietransitie-expert Overdiep dat eind van 2018 driekwart van de Amelandse woningen (exclusief vakantiewoningen) een dergelijke hybride systeem heeft.

Warmtepompen zijn met €4.000 tot €4.500 nog wel aan de prijs, geeft Overdiep toe. Daar helpt GasTerra ook een handje bij: bovenop de bestaande Investeringssubsidieregeling Duurzame Energie (ISDE) die woningeigenaren kunnen aanvragen en die de aankoopprijs bijna kan halveren, geeft GasTerra een significante extra premie om de terugverdientijd aantrekkelijk te maken voor een snelle uitrol van de warmtepompen op het eiland.


"Dan kunnen we grootschalige proeven gaan doen met een flexibele energievoorziening", zegt Overdiep. Door het overschakelen van elektriciteit naar gas en weer terug afhankelijk van aanbod en vraag kan het elektriciteitsnet gelijkmatiger worden belast. "Stel, je wil je elektrische auto laden. Dan gaat de warmtepomp even uit en neemt de ketel het over."

De gassector is enthousiast over de mogelijkheden voor de hybride warmtepomp in de energietransitie naar een duurzame energievoorziening. Een overgang naar een all electric-oplossing voor warmtevoorziening stelt grote eisen aan het elektriciteitsnet, die met de flexibele inzet van gas zouden kunnen worden opgelost. Tegenstanders vinden dat niet voor een tijdelijke oplossing moet worden gekozen om de transitie te overbruggen, maar dat verder vooruit moet worden gekeken hoe de energievoorziening er na de transitie uit zal zien.

Overdiep ziet echter mogelijkheden op Ameland om het benodigde gas te vergroenen. Dat zou bijvoorbeeld kunnen door het plaatsen van een hogedrukvergister die het Amelander rioolslib onder 20 bar vergist tot methaan. De CO2 die in het water achterblijft, kan door de injectie van waterstof vervolgens ook worden omgezet in methaan. "Het systeem heeft op EnTranCe, onderdeel van de Energy Academy in Groningen, proef gedraaid", vertelt de Gasterra-man. Dat slib wordt nu nog met de boot naar de vaste wal gebracht -veel beter om dat op het eiland zelf te verwerken. Tijd dus om het in praktijk te gaan brengen. "Binnenkort zitten we met een aantal partijen om tafel om deze bijzondere vergister op het eiland geplaatst te krijgen."

Ondertussen heeft ook de Amelander horeca wel oren naar het vergisten van het eigen horeca-afval, dat nu, net als het rioolslib, naar de vaste wal wordt vervoerd per boot. "Dat is het mooie aan een eiland", zegt Overdiep. "Je proeft het enthousiasme voor samenwerken, de coöperatieve gedachte is sterk. En dan krijg je dingen snel voor elkaar."

 

Bron: Energeia (Auteur: Katrijn de Ronde).

Meld u aan voor de nieuwsbrief